برگزاری نخستین کارگاه تخصصی کمکهای اولیه در کوهستان:

نخستین کارگاه تخصصی کمکهای اولیه در کوهستان، در روزهای چهاردهم، پانزدهم، بیست و یکم و بیست و دوم مهرماه جاری در استان قزوین برگزار شد.

 این دوره آموزشی بر پایه استانداردهای بین المللی آموزش کمکهای اولیه در محیطهای دوردست، توسط آموزشگاه کوه نوردی فلات و با همکاری انجمن کوه نوردان ایران و انجمن پزشکی کوهستان ایران برپا گردید. در این کارگاه تخصصی، کوه نوردان و نجاتگرانی از استانهای البرز، همدان و قزوین حضور یافتند و مباحثی مانند ارزیابی محیط و مصدوم، مهار خونریزی، حیات بخشی پایه، پانسمان، بانداژ، آتل بندی، حمل مصدوم در کوهستان و ... را با رویکرد به کوهستان و محدودیتهای ویژه محیطهای دوردست فرا گرفتند و تمرین کردند.

 با توجه به برگزاری اولین دوره کمکهای نخستین در کوهستان، کوه نوردان کشور نیازی به دوره های کمکهای اولیه عمومی( شهری ) ندارند و می توانند با شرکت در دوره کمکهای اولیه ویژه کوهستان، برای برخورد با سوانح شایع ارتفاعات و کاهش تلفات و خسارات جانی برنامه های کوه نوردی آماده شوند.در این دوره، دکتر ابوالفضل جوادی عضو انجمن پزشکی  کوهستان ایران و تیمی از کوه نوردان نجاتگرو مربیان کمکهای اولیه، آموزش شرکت کنندگان را به عهده داشتند.

۱) پیاده روی از دیابت نوع ۲ پیشگیری می کند: برنامه های پیشگیری از دیابت نشان داده اند که ۱۵۰ دقیقه پیاده روی در طول هفته و کاهش فقط ۷ درصد از وزن بدنتان (حدودا ۵تا۷ کیلوگرم) می تواند ۵۸ درصد خطر ابتلا به دیابت را کاهش دهد.

۲)پیاده روی قلب شما را نیرومند می سازد: مطالعه انجام شده دراین خصوص نشان می دهد میزان مرگ و میر در میان مردان بازنشسته ای که روزانه کمتر از ۵/۱ کیلومتر پیاده روی دارند دو برابر مردانی بود که روزانه بیش از دو مایل پیاده روی می کردند.

۳)پیاده روی قلب شما را نیرومند می سازد: مطالعه ای که در این خصوص بر روی ۷۲۴۸۸ پرستار انجام شد نشان داد افرادی که ۳ ساعت یا بیشتر در طول هفته پیاده روی داشتند در مقایسه با زنانی که پیاده روی نداشتند ۳۵ درصد کاهش خطر حملات قلبی و دیگر مشکلات قلبی را نشان دادند.

۴)پیاده روی برای مغز مفید است: مطالعه ای که بر روی پیاده روی و تأثیر آن بر عملکرد های ذهنی انجام شد نشان داد زنانی که معادل یک ساعت و نیم در طول هفته پیاده روی داشتند به صورت چشمگیری عملکرد ذهنی بهتری را در مقایسه با زنانی که کمتر از ۴۰ دقیقه در طول هفته پیاده روی داشتند نشان می دادند.

۵) پیاده روی برای استخواهایتان مفید است: تحقیقات نشان می دهد زنانی که یائسگی را پشت سر گذاشته اند و تقریبا ۵/۱کیلومتر در روز پیاده روی دارند چگالی استخوان های کل بدنشان نسبت به زنانی که مسافت های کمتری را می پیمودند بالاتر بود، همچنین پیاده روی برای پایین آوردن سرعت از دست رفتن استخوان های پا نیز بسیار مؤثرست.

برای صعود هیچگاه دیر نمی شود اما برای فرود٬ گاه خیلی زود دیر میشود

یکی از حوادثی که امروزه گریبان کوهنوردی ما را گرفته است حوادث بیشمار کوهنوردان هنگام فرود است و نیز کوهنوردانی که گاه در راه صعود ناگهان آنچنان از پا می افتند که دیگر توان قدم از قدم برداشتن را ندارند و یا در مسیر برنامه و در ارتفاعات بالا چنان دچار درجات شدید بیماریهای کوهستان می شوند ( ارتفاع زدگی٬هیپوترمیاو...) که آدم از خود می پرسد مراحل ابتدایی بیماری چگونه طی شده است؟ و کار چگونه به اینجا ها کشیده شده است؟

یک کوهنورد از لحظه ای که پا در کوه می گذارد باید به باز گشت فکر کند.به فرود.به توانی که برای بازگشتن باید ذخیره کند و به زمانی برای این کار لازم است٬روی کاغذ همه میدانیم که صعود با بازگشتن به نقطه شروع است که به پایان میرسد اما در عمل خیلیهایمان حتی با تجربه ترین کوهنوردان صعود را فقط به اوج رسیدن میدانند و هیچگاه آنگونه که باید و شاید به فرود نمی اندیشند و اینگونه می شود که فرود آبستن حوادث می شود. هیچگاه فراموش نمی کنم جمله زنده یاد لیلا اسفندیاری را در فیلم غار پراو(نقل به مضمون)"من همه کارم را در رسیدن به چاه ۲۶ میدانستم ..."به خاطر داشته باشید که هیچگاه برای صعود دیر نمی شود صعود را میتوان بارها و بارها باز تکرار کرد اما برای فرود گاه خیلی زود دیر می شود.

در کوهستان مثل خیلی جاهای دیگر اولین کسی که متوجه بیماری و شرایط غیر طبیعی می شود خود فرد است.یک کوهنورد اولین کسی است که می فهمد ناخوش احوال است و اگر آموزش درستی دیده باشد و اطلاعات و تجربه مناسبی از پزشکی کوهستان داشته باشد حتی میتواند حدث بزند دچار چه بیماری شده است.این مرحله ای است که علائم بیماری بقدری اندک است که اگر خود کوهنورد اظهار نکند و یا اگر دقت نکند هیچکس نمی تواند بیماری را تشخیص بدهد و اتفاقا میتوان گفت این مرحله مهمترین٬طلایی ترین و حیاتی ترین زمان تشخیص است. زیرا درمان سهل است و جلوگیری از پیشرفت بیماری به سوی مراحل حاد بسیار آسان است و هنوز عارضه جدی و ناتوان کننده ای ایجاد نشده است و کوهنورد هنوز توان همراهی و کمک در درمان را دارد.

هرچه زمان میگذرد فرد انرژی بیشتری را مصرف کرده و توان بیشتری را نیز از دست میدهد ٬توان بدن برای مقابله با بیماری کمتر و کمتر میشود . به ارتفاع بالاتر و احتمالا جاهای سخت تر و سرد تر مسیر رسیده است از طرفی بیماری شدید تر و تثبیت شده تر گشته است و طبیعتا درمان و امداد سخت تر و سخت تر و فرصت پیشگیری گاه از بطور کامل از دست رفته است.

حال اگر یک کوهنورد تمام توان خود را صرف صعود کند بدون اینکه به انرژی و زمان مورد نیاز برای بازگشت بیاندیشد از طرفی به علائم اولیه بیماریهای کوهستان هم بی توجه باشد و یا آنها را بیان نکند زمان طلایی برای بازگشت و درمان را از دست میدهد و آنگاه زمانی از پا می افتد و زمانی به یاد فرود و بازگشت می افتد که دیگر خیلی دیر شده است.

چرا کوهنوردان گاه علائم بیماری را بیان نمی کنند؟

کتاب : " کوه نوردی : تمرین و آماده سازی":

چه یک کوه نورد مجرب باشید، و چه یک سنگ نورد آبدیده، یا در شرف آغاز اولین اکسپدیشن تان هستید، هیچ چیز حیاتی تر از پیش بینی، درک و آماده شدن برای سختی ها و دستاوردهای پیش روی شما نیست. در کتاب " کوه نوردی : تمرین و آماده سازی" Mountaineering: Training and Preparation  کارلتون کوک، دیو بانتینگ و جان اوهارا همراه با اعضای تیم اکسپدیشن یال غربی اورست ارتش بریتانیا و متخصصان ورزش و تمرین از دانشگاه لیدز متروپولیتن ، بینش ها، تجربیات و مهارت های شان را در زمینه این جنبه های کوه نوردی سهیم می شوند:

•         انتخاب تیم درست برای هر اکسپدیشن

•         آمادگی جسمانی و برنامه های  تمرینی برای اطمینان از موفقیت

•         راهبردهای تغذیه ای برای تمرین و اکسپدیشن های تان

•         ایمنی تیم، اقدامات احتیاطی صعود، و کمک های اولیه

•         آماده شدن برای شرایط سخت و زنده مانی در این شرایط

ورزش در گروه های سنی و جنسی مشخص:

پیش از بلوغ تفاوت های قابل مشاهده میان دختران و پسران بسیار اندک بوده، دختران کمی زودتر از پسران به سن بلوغ می رسند(13-9 در مقایسه با 14- 10).رشد استخوانی نیز به همین شکل در دختران کمی زودتر از پسران اتفاق می افتد.

جهش رشدی در دختران در حوالی 11 سالگی و در پسران در حدود دو سال دیرتر(13 سالگی) رخ می دهد.سرعت رشد قد در دختران معمولا با شروع عادت ماهیانه (14- 12 سالگی) کاهش یافته، پس از این رویداد حداکثر 5 سانتیمتر بر قد آنها افزوده می شود و دختران حداکثر قد خود را در سن 17-16 سالگی خواهند داشت.پسران جهش رشدی خود را بین 15-12 سالگی تجربه کرده، سیر آن تا 21-20 سالگی متوقف نمی شود.

روند افزایش وزن نیز همانند رشد قد است.

کسب حداکثر توده استخوانی با حدود یک سال تاخیر نسبت به حداکثر رشد طولی آن رخ می دهد. این تاخیر باعث می شود در خلال جهش رشدی، ضعفی نسبی در استحکام استخوانی ایجاد شود(خطر بروز شکستگی ).

قد کوتاهتر زنان(عموما) و پهنای بیشتر لگن در ایشان موجب پایین تر قرار گرفتن مرکز ثقل و در نتیجه ثبات بیشتر آنان می شود که این امر باعث افزایش تعادل در زنان می شود(موفقیت بیشتر در رشته های ورزشی که این فاکتوردر آنها مهم است).

درصد چربی بدن در بانوان 26% در مقایسه با 14% چربی بدن آقایان است. توزیع چربی زیر پوستی در بانوان در محل لگن و ران است، در حالی که در مردان بیشتر شکم و قسمت فوقانی تنه را شامل می شود.

از منظر سیستم قلبی- عروقی، در زنان اندازه قلب کوچکتر بوده، باعث کاهش برون ده قلبی می شود که در نتیجه افزایش جبرانی (5 ضربه)  تعداد ضربان قلب رادر پی دارد.

اندازه کوچکتر قفسه سینه، حجم باقیمانده تنفسی کمترو ظرفیت  کمتر ریه ها در بانوان، همگی منجر به کاهش vo2max در آنان می شود که با در نظر گرفتن جثه مردان، این تفاوت به 20درصد می رسد.

اثرات تمرینات قدرتی در زنان به علت عدم افزایش توده عضلانی محدود است و در شرایط تمرینی یکسان، زنان به 3/2 اثرات تمرینی در مقایسه با مردان می رسند.

در مورد تمرینات استقامتی نیززنان به اثراتی به میزان 15-5درصد کمتر نسبت به آقایان دست می یابند(vo2max پایین تر نسبت به مردان).

یک سیکل طبیعی که به طور معمول بین 35-23 روز به طول می انجامد، به دو فاز فولیکولار و لوتئال تقسیم می شود.

علیرغم اینکه برخی تحقیقات( که البته به دلیل متدولوژی خاص خود، فاقد اعتبار لازم هستند)، عملکرد ورزشی در زنان را به صورت منفی متاثر از این دوران می دانند، پژوهش های انجام شده و معتبردر سالیان اخیر، نتوانستند این تاثیرپذیری را ثابت کنند.

تنها در یکی از این مطالعات بیان شده که چنانچه ورزشکاری در فاز لوتئال باشد و در شرایط آب و هوایی گرم به فعالیت استقامتی بپردازد، ممکن است دچار افت عملکرد شود.

در مورد سندرم پیش از قاعدگی که به علت احتباس مایعات اتفاق می افتد( که ورزش یکی از راه های درمانی آن عنوان می شود،) نیزمیتوان از دیورتیک ها استفاده نمود که البته این روش درمانی در مورد بانوان ورزشکار با توجه به ماهیت دوپینگی بودن دیورتیک ها توصیه

نمی شود.می توان از داروهای جایگزین مانند:SSRI ،ایزوفلاوونات و یا OCP با دوز پایین استفاده نمود.

نکته مهم در این رابطه این است که بسیاری از بانوان تمایل دارند که در خلال انجام فعالیت های ورزشی، با دوران سیکل قاعدگی خود مواجه نباشند.صرفنظر از درست یا نادرست بودن این باور، چنانچه ورزشکاری بخواهد در این شرایط قرار نگیرد، باید توجه داشته باشد:

-        بهتر است این اقدام برای رویدادهای مهم صورت گیرد.

-        بهترین روش استفاده از OCP است.

-        این دارو باید به گونه ای تجویز شود که 10 روز پیش از شروع مسابقه قطع گردد.

OCP را می توان از سن 16 سالگی و یا در دختر خانمی که سه سیکل را پشت سر گذاشته است، تجویز نمود. اخذ شرح حال دقیق شخصی و خانوادگی با تمرکز ویژه بر روی مشکلات قلبی-عروقی و اندازه گیری فشار خون بسیار مهم است.